In de illustratie hierboven zie je de stappen van de routekaart. Elk van die stappen helpt om versnippering, bestuurlijke vertraging en papieren werkelijkheid te voorkomen. En belangrijker nog: om een veerkrachtige wijk te bouwen, die oprecht bijdraagt aan leefkwaliteit van bewoners. Een wijk die tegen een stootje kan –over tien jaar én over 30 jaar.
Hier alvast een voorproefje van de methodiek:
Smeed een wijkcoalitie
Wie voelt de pijn het hardst als het misgaat? En wie heeft het meest te winnen als het beter gaat? Die partijen vormen samen een wijkcoalitie die de vernieuwing ‘draagt’. Gemeente en bewoners zijn daar altijd bij. Voeg daar leiderschap, een regieteam, een startbudget én een klip-en-klaar procesritme aan toe – en je hebt het fundament.
Leer de wijk écht kennen
Geen aannames, geen fix-mentaliteit, geen modellen op maat van ‘de gemiddelde wijk’. Kijk, luister, verdiep je in het DNA van de plek, vanuit een houding van waardering. Gebruik een kaleidoscopische aanpak – van datagedreven analyses tot gesprekken in de wasserette. Wat zijn de kwaliteiten, de krachten, de kansen, de kwetsbaarheden? Dát is je vertrekpunt.
Wat doen de grotere bewegingen in de wijk?
De wijk leeft niet in een vacuüm. Dus: hoe landen maatschappelijke transities – verschuivingen in maatschappelijke orde, globalisering, digitalisering en duurzaamheid – op deze plek? Hoe kan de wijk zich daar optimaal toe verhouden in de toekomst? Zonder glazen bol, maar mét strategisch bewustzijn.
Onderzoek je waarden bewust
Welke beelden, overtuigingen en dogma’s draagt de wijkcoalitie met zich mee? En wat gebeurt er als je die bewust wordt en uitspreekt? Zet daar eens bezield dromen over hoe de wijk zich kan ontwikkelen naast. En kom tot een transparante keuze van onderliggende waarden. Dit levert scherpte op in je toekomstverhaal.
Bouw veerkracht in
Veerkracht is een bijna natuurkundig ontwerpprincipe. Dat vraagt er om in alle aspecten zorg te dragen voor: robuustheid, een zekere overmaat, diversiteit, onderlinge verbondenheid en leervermogen/flexibiteit. Daarmee smeed je doelbewust toekomstbestendigheid in het verhaal.
De kunst om één verhaal te creëren uit vele perspectieven
De grootste uitdaging? Eén integrale koers bepalen. Specialisten moeten stokpaardjes parkeren. En sommige keuzes zullen pijn doen. Maar de integrale belevingswereld van de bewoners staat voorop. Want: een goede busverbinding is mooi, maar nutteloos als bewoners het kaartje niet kunnen betalen.
Ga sturen op uitvoering – in cycli van vijf jaar
Van visie naar actie. Geen masterplannen zonder realisatie, maar concrete vijfjarenplannen. Klein genoeg om uitvoerbaar te blijven. Groot genoeg om koers te houden. Toets de gemonitorde tussenresultaten onderweg aan de kernwaarden van het toekomstverhaal. En pas aan waar nodig – zonder de richting kwijt te raken.
Deze routekaart is ontstaan uit de praktijk en uit studie. En uit liefde voor wijken die meer verdienen dan alleen ‘ons best doen’. Gebaseerd op het slow-cooking principe. Omdat de wijk met gestructureerde stappen, open aandachtigheid, vakmanschap van samenwerkende specialisten en leiderschap ‘voedzamer’ wordt voor zijn bewoners.
En deze routekaart vraagt om verder onderzoek en om dialoog. Dus, let’s talk. Over alle aspecten van deze routekaart verschijnen stap voor stap verdiepende publicaties op deze website en ook volgt een aantal wijkvernieuwingscases (Almere, Mumbai, Tangier) afgezet tegen de routekaart.
